Okres próbny – nareszcie rozwiązanie wątpliwości.
Pamiętacie?
Jakieś trzy miesiące temu pisałem o wejściu w życie przepisów dotyczących:
- okresu próbnego dla osób które uzyskają kat B. po raz pierwszy (art. 91 ust. 1 – 3 UOKP w związku z art. 9 – ustawy z 2025 r.),
- zakazów związanych z okresem próbnym (art. 91 ust. 4 – 5 UOKP w związku z art. 9 ustawy z 2025 r.),
- kursów reedukacyjnych związanych z okresem próbnym, (art. 91 ust. 6, UOKP w związku z art. 9 – ustawy z 2025 r.),
- obostrzeń związanych z okresem próbnym (art. 92 UOKP w związku z art. 9 ustawy z 2025 r.),
- praktycznych szkoleń w zakresie zagrożeń w ruchu drogowym prowadzonych przez ODTJ dla kierowców w okresie próbnym, którzy uzyskali 12 pkt karnych. (art. 94 UOKP)
Napisałem też, że przepisy te będzie się stosowało od 3 września. Powinienem jednak napisać, że od 4 września. Wejście w życie od 3 marca, a stosowanie po upływie 6 miesięcy od daty wejścia w życie, a więc daje nam 4 września 2026 r. To drobiazg, ale dla wielu może mieć zasadnicze znaczenie.
Co najważniejsze
Wskazałem w przedmiotowym artykule, że to, że przepis stosuje się od września nie znaczy wcale, że już od 3 marca nie są zbierane wykroczenia i przestępstwa do okresu próbnego. Tak samo będą gromadzone punkty karne związane z tym okresem.
Przestrzegałem, że już 4 września, a najpewniej 7 września, niektórzy młodzi kierowcy, będący w okresie próbnym, dowiedzą się, że właśnie stracili prawo jazdy, bo wykroczenia, które popełnili w międzyczasie to były już 3 i właśnie zaczęło się stosowanie obostrzeń dotyczących okresu próbnego. No i aby odzyskać prawo jazdy będą musieli ponownie ukończyć kurs na prawo jazdy i zdać egzamin.
Wskazałem też, że przez 6 miesięcy będą zbierane wykroczenia, aby je wykorzystać następnie 4 września.
Wszystko to oczywiście w związku z brakiem odpowiednich przepisów przejściowych w ustawie z dnia 17 października 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2025 r. poz. 1676 z późn. zm.).
Jedyny przepis przejściowy, zresztą poprawiony w ustawie z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2026 r. poz. 180 z późn zm.), to przepis art. 16, który wskazuje na dzień dzisiejszy, że:
„Art. 16. Do osób, które uzyskały uprawnienia do kierowania pojazdami przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, nie stosuje się przepisów rozdziału 14 ustawy zmienianej w art. 4 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.”
Przypominam, że wejście w życie przepisów rozdziału 14 nastąpiło w dniu 3 marca 2026 r., co jednoznacznie oznacza, że w stosunku do wszystkich, którzy uzyskali prawo jazdy od 3 marca 2026 r,. będą miały zastosowanie przepisy rozdziału 14 w nowym brzmieniu. Ponieważ przepisy te stosuje się dopiero od 4 września to na dzień dzisiejszy 4 września wszystkie wykroczenia popełnione pomiędzy 3 marca a 3 września zaliczą się do wykroczeń okresu próbnego.
Trochę zamieszania popełnił sam Minister Infrastruktury, który za pomocą swojego rzecznika ogłosił światu komunikat, że okres próbny będzie dotyczył tylko tych którzy uzyskali prawo jazdy po 3 września 2026 r. Na moment ogłoszenia komunikatu oczywiście było to nie do końca zgodne z obowiązującymi przepisami.
Poprawiamy poprawki – wyjaśniamy status okresu próbnego.
Po tej małej dyskusji i drobnym nieporozumieniu (oczywiście z punktu widzenia prawnego) przyszedł czas na głębszą refleksję. Minister Infrastruktury zauważył jednak problem „wejścia – stosowania” i postanowił poprawić ten przepis, aby jednak jednoznacznie odpowiadał ogłoszonemu komunikatowi. Niestety taką poprawkę trzeba wprowadzić w ustawie i to takiej która wejdzie w życie jeszcze przed dniem 3 września 2026r.
Zatem mamy już w senacie uchwaloną w dniu 29 maja 2026 r. ustawę o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw. (druk sejmowy 2552, druk senacki 747.) projekt będzie w dniu dzisiejszym rozpatrzony przez komisję infrastruktury.
W tejże ustawie oprócz wielu słusznych poprawek znalazła się też oczekiwania poprawka dotycząca stosowania okresu próbnego. I to w odpowiednim brzmieniu. Przepis wreszcie będzie odpowiadał temu co napisano w komunikacie i będzie brzmiał następująco:
„„Art. 16a. Do osób, które uzyskały uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B przed dniem stosowania przepisów rozdziału 14 ustawy zmienianej w art. 4 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą stosuje się przepisy tego rozdziału w brzmieniu dotychczasowym.”.
Czyli każdy kto uzyskał prawo jazdy przed do 3 września 2026 r. nie będzie podlegał przepisom nowego rozdziału 14 ustawy o kierujących pojazdami.
Tym razem (jak ten przepis wejdzie w życie) to faktycznie będzie prawda, a młodzi ludzie, którzy uzyskali prawo jazdy w okresie pomiędzy 3 marca, a 3 września 2026 r. nie będą się musieli martwić, że z zaskoczenia (w dniu 4 września) dopadnie ich „klątwa” nowego okresu próbnego, który zaczął się dla nich w dniu wydania prawa jazdy.