Ostatnie wpisy:

Bezpieczny Kierowca

Portal entuzjastów motoryzacji

Bezpieczny Kierowca
Newsy Prawo Szkolenie i egzaminowanie 

Czy wolno szkolić osobę, której cofnięto uprawnienia?

Tomasz Piętka ,

To jest pytanie które pojawia się w ostatnim czasie wielokrotnie. Niektórzy starostowie, nadzorujący i kontrolujący pracę ośrodków szkolenia kierowców ostrzegają nadzorowanych przedsiębiorców, że jest to niemożliwe. A jednak nie mają racji. Prześledźmy zatem na przykładzie.

Pytanie?

Czy może być szkolona w Ośrodku Szkolenia Kierowców osoba, która posiadała uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B, a następnie w związku z uzyskaniem negatywnego wyniku egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje, uprawnienia te zostały jej cofnięte przez starostę decyzją o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami?

W stosunku do tej osoby nie został orzeczony przez sąd zakaz kierowania pojazdami.

Osoba posiadała prawo jazdy przez okres dłuższy niż 2 lata.

Stan prawny

Zgodnie z przepisem art. 22 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami:

1. Nie może być szkolona osoba:

  1. niespełniająca wymagań, o których mowa w art. 21 (odpowiedni wiek);
  2. w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych – w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu;
  3. w stosunku do której wydano decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy – w okresie i zakresie obowiązywania tej decyzji;
  4. nieposiadająca:
    • orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem,
    • orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem – nie dotyczy uprawnień w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E lub T.

2. Przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o uzyskanie uprawnień w zakresie prawa jazdy kategorii:

  1. B1 lub B – w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2 lub A;
  2. C1, C, D1 lub D – w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B;
  3. B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E – w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D.

2a. Przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się w przypadku orzeczenia sądu o wykonywaniu zakazu prowadzenia pojazdów w postaci, o której mowa w art. 182a § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy.

3. Przepis ust. 1 pkt 3 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o uzyskanie uprawnień w zakresie prawa jazdy kategorii:

  1. C1, C, D1 lub D – w okresie obowiązywania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy obejmującej uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii B oraz w przypadku zawieszenia tych uprawnień;
  2. B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E – w okresie obowiązywania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy obejmującej uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D oraz w przypadku zawieszenia tych uprawnień.

Analiza sytuacji prawnej osoby

Osoba, której cofnięto uprawnienia do kierowania pojazdami na mocy prawomocnej decyzji starosty o cofnięciu uprawień do kierowania pojazdami wydanej na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, a więc w związku z utratą kwalifikacji stwierdzoną na podstawie wyniku egzaminu państwowego przeprowadzonego w trybie art. 49 ust. 1 pkt 2 i 3, w związku z art. 18 z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2328) od momentu uprawomocnienia się tej decyzji jest osobą, która nie posiada uprawnień do kierowania pojazdami. Jednocześnie nie ma także aktywnego zakazu kierowania pojazdami. Nie ma także aktywnej decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy (jeżeli była wydana to przestała obowiązywać w momencie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami).

Zatem osoba ta jest zwykłym kandydatem na kierowcę nieposiadającym uprawnień do kierowania pojazdami.

Należy wskazać, że osobę taką odróżnia od zwykłego kandydata na kierowcę, brak obowiązku ukończenia kursu podstawowego. Zgodnie z art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję administracyjną o przywróceniu uprawnień do kierowania pojazdami po ustaniu przyczyn, które spowodowały ich cofnięcie. W tym przypadku przyczyną cofnięcia była utrata kwalifikacji stwierdzona na podstawie wyniku egzaminu państwowego. Czyli w celu przywrócenia cofniętych uprawnień do kierowania pojazdami wystarczy przystąpić ponownie do egzaminu państwowego na prawo jazdy w trybie art. 49 ust. 1 pkt 3 lit a ustawy z dnia 5 stycznia o kierujących pojazdami. Zatem zgodnie z ww. przepisami osoba ta jest w świetle prawa kandydatem na kierowcę po ukończonym kursie podstawowym.   

Wnioski

Wiemy, że:

  1. osoba której cofnięto uprawnienia do kierowania pojazdami w związku z uzyskaniem negatywnego wyniku egzaminu państwowego po przekroczeniu 24 punktów karnych jest traktowana jak kandydat na kierowcę po ukończonym kursie podstawowym,
  2. nie ma orzeczonego zakazu kierowania pojazdami,
  3. ewentualna decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wygasła wraz z uprawomocnieniem decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami,

oznacza to, że mamy pewność, że nie podlega ona wyłączeniu ze szkolenia określonemu w art. 22 ustawy o kierujących pojazdami.

W konsekwencji oznacza to, że osoba ta może być szkolona przez ośrodek szkolenia kierowców co najmniej w zakresie określonym w § 5 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 4 marca 2016 r. w sprawie szkolenia osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, instruktorów i wykładowców (Dz.U. z 2018 r. poz. 1885 z późn. zm.) czyli na pewno może odbywać szkolenie uzupełniające, które jest przeprowadzane na wniosek osoby, która ukończyła szkolenie podstawowe.

Ważne, aby pamiętać, że osoba skierowana na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, musi także, zgodnie z przepisem art. 98a ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, poddać się obowiązkowemu badaniu psychologicznemu w zakresie psychologii transportu.

Odpowiedź na pytanie

W opinii Polskiego Związku Szkoleniowego, na podstawie dokonanej analizy obecnie obowiązujących przepisów prawa regulującego zasady uzyskiwania uprawnień do kierowania pojazdami, ośrodek szkolenia kierowców, może przyjąć na szkolenie uzupełniające i prowadzić te szkolenie na zasadach ogólnych, osobę której cofnięto uprawnienia do kierowania pojazdami w związku z uzyskaniem negatywnego wyniku egzaminu sprawdzającego kwalifikacje po przekroczeniu 24 punktów karnych. Warunkiem prowadzenia takiego szkolenia, jest brak orzeczonego przez sąd aktywnego zakazu kierowania pojazdami.